Climate Change
-
မိုးခေါင်၍ရေပြတ်လုဖြစ်ခဲ့သောမြို့ကြီးများ
၁၈၇၆ ခုနှစ်နှင့် ၁၈၇၈ ခုနှစ်များကြားတွင် တရုတ်နှင့်အိန္ဒိယနိုင်ငံတို့၌ ကြုံတွေ့ခဲ့ရသည့် မိုးခေါင်မှုကြောင့် ရေလျော့နည်း သီးနှံအထွက်ကျဆင်းကာ လူသန်းနှင့်ချီ၍ သေဆုံးခဲ့ရသည်။ တရုတ်နိုင်ငံပြည်နယ်ငါးခု၌ လူဦးရေ ၁၀၈ သန်း နေထိုင်သည့်အနက် ကိုးသန်းမှ ၁၃ သန်းကြားသေဆုံးခဲ့သည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံ တောင်ပိုင်းနှင့် အနောက်တောင်ပိုင်းတွင် မိုးခေါင်၍ အငတ်ဘေးကြုံခဲ့ကာ လူပေါင်းငါးသန်းခွဲမျှ သေဆုံးခဲ့သည်။ ခေတ်သစ်ရေအခက်အခဲ ၁၉ ရာစုနှစ်များနှင့် ၂၀…
-
ရာသီဥတုပြောင်းလဲခြင်းနှင့်ရေ
ကမ္ဘာ့ရာသီဥတုပြောင်းလဲနေပြီ၊ အနာဂတ်တွင်လည်း ဆက်၍ပြောင်းလဲကာ လူနေမှုဘဝနှင့် သဘာ၀ ပတ်ဝန်းကျင်ကို သက်ရောက်နေမည် ဖြစ်ကြောင်း ခိုင်လုံသည့် သိပ္ပံအထောက်အထားများ ရှိပြီးဖြစ်သည်။ ယင်းဖြစ်စဉ်သည် ရေရရှိရေးနှင့် အရည်အသွေးတို့ကိုပါထိခိုက်နေသည်။ များပြားလာသော ရေလိုအပ်ချက်အား အလျဉ်မီအောင် မဖြည့်ဆီးနိုင်ခြင်းသည် သောက်သုံးရေအတွက် သာမက စွမ်းအင်ထုတ်လုပ်မှု၊ စားနပ်ရိက္ခာ ဖူလုံရေး၊ စီးပွားရေးစသည်တို့အထိ သက်ရောက်သည်။ တိုးပွားလာသည့်လူဦးရေ၊ ဖွံ့ဖြိုးလာသည့် စီးပွားရေး၊ ပြောင်းလဲလာသည့်ရေသုံးစွဲမှုပုံစံ၊ တိုးမြင့်လိုအပ်လာသည့်…
-
ခန်းခြောက်လာသောရေကန်များ
ရေအသုံးလွန်ကဲမှု၊ ခြောက်သွေ့သောရာသီဥတုနှင့် ညစ်ညမ်းမှုတို့သည် ကမ္ဘာ့ရေကန်ကြီးအများအပြားကို ခန်းခြောက်အောင်၊ ရေအရည်အသွေး ကျဆင်းအောင်ဖန်တီးလျက်ရှိသည်။ တရုတ်နိုင်ငံ ပိုယန်းကန် ဒေသခံတို့၏ သောက်သုံးရေ စိုက်ပျိုးရေဇာစ်မြစ်ဖြစ်ရုံမက ဂေဟစနစ် ကောင်းမွန်သဖြင့် ငှက်အများအပြား လာရောက်ကျက်စားရာဖြစ်သော တရုတ်နိုင်ငံ၏ အကြီးဆုံးရေချိုအိုင် ပိုယန်းကန်သည် ၁၇၀၀ စတုရန်းမိုင် ကျယ်သော်လည်း ရေနည်းသောအချိန်များတွင် အိုင်ငယ်ကလေးများအဖြစ်သို့ အစိတ်စိတ်ကွဲလျက်ရှိသည်။ ယင်းရေကန်၏ အထက်ပိုင်းဒေသများတွင်ကြာမြင့်စွာမိုးခေါင်ပြီး ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် ရွာသောမိုးရေချိန်သည်…
-
အရည်ပျော်တောင်ထိပ်များ
စာရာမေတိတောင်ထိပ်တောင်ထွတ်မှာ ရေခဲဖုံးအုပ်တယ်လို့ကြားဖူးတယ်၊ ကြားဖူးနားဝတွေကပဲ လွဲတာလား၊ ကမ္ဘာကြီးပူနွေးလာလို့ ရေခဲ မဖုံးအုပ်တော့တာလား၊ ကင်မရာမှာတပ်ထားတဲ့ တယ်လီမှန်ဘီလူးနဲ့ ကြည့်တော့လည်း ရေခဲအစအနကိုမမြင်ရဘူး ဟု ညီပုလေးက စိမ်းလန်းတဲ့ တောင်ကုန်း မြင့်မားတဲ့တောင်တန်း စာအုပ်တွင် ရေးသားခဲ့သည်။ တောင်ထိပ်ရေခဲပြင်များ ပျောက်ကွယ်သွား၍ ညီပုလေးကဲ့သို့ စိုးရိမ်စိတ်ဝင်နေသူသန်းပေါင်းများစွာရှိရာ တိဘက်လယ်သမား ဂျီယာဆွန်လည်းပါသည်။ တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ်၏ တောင်ထူထပ်သောအပိုင်း၌ နေသူဂျီယာဆွန်က ကျွန်တော်တို့ဟာ သဘာဝတရားကြီးကိုနှောင့်ယှက်ဖျက်ဆီးမိခဲ့ပြီဟု…
-
တရုတ်ပြည်မှာရွာသည့်မိုး
တရုတ်နိုင်ငံ ဝူဟန်မြို့သည် အကြောင်း သုံးခုကြောင့် ကျော်ကြားခဲ့သည်။ ၁၉၁၁ ခုနှစ်က ဝူဟန်ဒေသတွင် စတင်ခဲ့သောတော်လှန်ရေးကြောင့် တရုတ်မင်းဆက်ကို ဖြုတ်ချနိုင်ခဲ့သဖြင့် ဝူဟန်ကို ခေတ်သစ်တရုတ်နိုင်ငံ မွေးဖွားရာဒေသဟု သတ်မှတ်ကြသည်။ ဒုတိယအကြောင်းမှာ ပေကျင်း၊ ရှန်ဟိုင်း၊ ဟောင်ကောင် မြို့ကြီး သုံးမြို့စလုံးနှင့်တူညီသောအကွာအဝေးတွင်ရှိ၍ တရုတ်အစိုးရအဆက်ဆက်သည် ဝူဟန်ကို နယူးယောက်၊ လန်ဒန်စသည်တို့ကဲ့သို့ ကမ္ဘာ့မြို့တော်ကြီးတစ်ခုဖြစ်လာအောင် ရည်ရွယ်သည်။ တတိယအချက်မှာ မြို့တွင်းနှင့် မြို့ဝန်းကျင်တွင်…
-
ရှေးဟောင်းရာသီဥတုကိုတူးဖော်လေ့လာခြင်း
ကမ္ဘာ၏ သက်တမ်း နှစ်သန်းပေါင်း ၄၆၀၀ အတွင်း၌ ကမ္ဘာ့ ရာသီ ဥတုသည် အကြိမ်ကြိမ် ပြောင်းလဲခဲ့ကြောင်း သိခဲ့ကြရပြီ။ မည်သည့်အကြောင်းကြောင့် မည်သည့်အချိန်က မည်သို့ပြောင်းခဲ့ကြောင်း သိပ္ပံပညာရှင်တို့က ပြောနိုင်ခြင်းမှာ ရှေးဟောင်းရာသီဥတုဗေဒပညာရပ်၏ ကျေးဇူးကြောင့် ဖြစ်သည်။ ရှေးဟောင်းရာသီဥတုဗေဒသည် အပူချိန်ကိုတိုင်းသော သာမိုမီတာ၊ လေဖိအားကို တိုင်းသော ဘာရိုမီတာ အစရှိသည့် သိပ္ပံကိရိယာများဖြင့် မှတ်တမ်းမတင်နိုင်မီ အချိန်က ရာသီဥတုအခြေအနေများကို…
-
ရာသီဥတုကို လွှမ်းမိုးခြယ်လှယ်နေသည့် ရေထု
မိုးရွာခြင်း လေတိုက်ခြင်းစသည့် မိုးလေဝသဖြစ်စဉ်များ၊ နွေ မိုး ဆောင်း ရာသီဥတုများသည် လေထုကြောင့် အဓိကပေါ်ပေါက်သည့် သဘာဝ အခြင်းအရာများဟု သိရှိကြသည်။ သို့သော် ယင်းတို့ ဖြစ်ပေါ် ပြောင်းလဲရာတွင် ရေထုသည်လည်း လေထုကဲ့သို့ပင်အရေးကြီးသောကဏ္ဍမှ ပါဝင်သည်။ ရေမျက်နှာပြင်သည် ကမ္ဘာ့မျက်နှာပြင်စုစုပေါင်း၏ ၇၀ ရာခိုင်နှုန်းမျှကို ပိုင်ဆိုင်ထားသည့်အတွက် မိုးလေဝသ နှင့်ရာသီဥတုဖြစ်စဉ်များကို မောင်းနှင်နေသည့် နေရောင်ကိုစုပ်ယူနိုင်သည့်ဧရိယာပမာဏသည် ကုန်းမြေထက် ပိုသည်။…
kyawoo.com 